چرا غیبت از شُرب خمر خطرناکتر است؟
مرحوم آیت الله محمدعلی ناصری از اساتید اخلاق حوزه در یکی از دروس اخلاق خود به موضوع «غیبت و آثار فردی و اجتماعی آن» پرداختند که متن آن بدین شرح است:
«فَبَشِّرْ عِبَادِ الَّذِینَ یَسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ فَیَتَّبِعُونَ أَحْسَنَهُ أُوْلَئِکَ الَّذِینَ هَدَاهُمُ اللَّهُ وَأُوْلَئِکَ هُمْ أُوْلُوا الْأَلْبَابِ؛ آن بندگانی که سخن بشنوند و به نیکوتر آن عمل کنند، آنان هستند که خدا آنها را (به لطف خاص خود) هدایت فرموده و هم آنان به حقیقت خردمندان عالمند.»
کتاب کشف الریبة اثر شهید ثانی به بحث درباره رذایلی همچون غیبت، سخن چینی و حسد میپردازد. مؤلف از بحث غیبت آغاز کرده و بیان میدارد که نام کتاب را کشف الریبة نهاده زیرا ابهامات احکام غیبت را برطرف میکند.
مسأله غیبت برای برخی مبهم است، زیرا برخلاف گناهان آشکاری مانند شرب خمر و ترک نماز، غیبت به راحتی قابل تشخیص نیست و با توجیهات مختلف آغاز میشود. گاه فرد تا پایان شب متوجه نمیشود چه گناهی مرتکب شده و با سکوت یا اشاره مرتکب غیبت شده است.
در این باره روایت شده: «الغِیبةُ أشَدُّ من الزِّنا قِیلَ: وکَیفَ؟ قال: الرَّجلُ یَزْنِی ثُم یَتوبُ اللهُ علیه، وإنَّ صاحِبَ الغِیبةِ لا یُغفَرُ له حتی یِغفِرَ له صاحِبه»
غیبت ویژگیهای خاصی دارد؛ با توبه تنها بخشیده نمیشود، زیرا حقالناس است، همچنین محیط جامعه را آلوده کرده و باعث بدبینی و از بین رفتن اعتماد میان انسانها میشود.
در تعریف غیبت، برخی بر اساس روایات گفتهاند:«ذِکرُکَ أخاکَ بما یَکرَهُ»؛ یعنی در غیاب برادر دینی طوری از او یاد کنی که اگر بشنود ناراحت شود. شهید ثانی معتقد است غیبت گستردهتر از این تعریف است، زیرا با اشاره نیز میتوان غیبت کرد.
پیامبر اکرم صلیالله علیه وآله پرسیدند: «أَتَدْرُونَ مَا الغِیبَةُ؟ قَالُوا: اللهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ؛ قَال: ذِکْرُکَ أَخَاکَ بِمَا یَکْرهُ» اگر سخن درباره عیب واقعی باشد غیبت است و اگر دروغ باشد علاوه بر غیبت، افترا نیز محسوب میشود.
خداوند در سوره حجرات میفرماید: «وَلَا یَغۡتَب بَّعۡضُکُم بَعۡضًا أَیُحِبُّ أَحَدُکُمۡ أَن یَأۡکُلَ لَحۡمَ أَخِیهِ مَیۡتٗاً فَکَرِهۡتُمُوهُۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ إِنَّ ٱللَّهَ تَوَّابٌ رَّحِیمٌ»، در تفسیر این تشبیه قرآنی گفته شده که غیبتکننده آبرو ندارد و میخواهد با غیبت دیگران برای خود آبرو کسب کند. عبارت «بعضکم بعضا» و کلمه «أخیه» به حرمت غیبت برادر دینی اشاره دارد. همچنین تشبیه به خوردن گوشت برادر مرده اشاره به این دارد که شخص غایب همچون مرده است و آبروی از دست رفته او همچون گوشت مرده غیرقابل جبران است. میت متعفن است و غیبتکننده نیز کاری متعفن انجام میدهد و با غیبت کردن گویی نبش قبر میکند.
غیبت موجب غضب الهی، دلگیری رسول خدا صلیالله علیه وآله و ناراحتی امام زمان علیهالسلام میشود و مخالفت با مسیر شهدایی است که برای حفظ ارزشها شهید شدند. غیبتکننده با عمل خود که ضد ارزش است، در حرکت جامعه به سوی کمال اخلال ایجاد میکند، همچون کسی که در حرکت کشتی که با عمل به قرآن به سوی کمال میرود، اختلال ایجاد میکند.
زندگی به سبک فاطمه (سلام الله علیها)
شناخت جایگاه ایشان حضرت زهرا سلام الله علیها بالاست که در این زمینه حضرت امام صادق علیه السلام می فرمایند:
«… فمن عرف فاطمة حق معرفتها فقد ادرک لیلة القدر / هر کس به شناخت حقیقی فاطمه علیها السلام دست یابد، بی گمان شب قدر را درک کرده است . (بحارالانوار، ج ۴۳، ص ۶۵)
دلیل آنکه حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها را می توان زن مسلمان مجاهد نامید و به عنوان الگو معرفی کرد:
الف) مبارزات اجتماعی و سیاسی:
فاطمه در طول زندگی خود، شاهد و مشارکتکننده در بسیاری از رویدادهای مهم تاریخ اسلام بوده است. او در دفاع از حق و عدالت، مبارزات بسیاری کرده و در برابر ظلم و ستم ایستادگی کرده است.
ب) نماد صبر و استقامت:
پس از رحلت پیامبر اسلام، فاطمه در برابر بسیاری از مشکلات و سختیها صبورانه مقاومت کرد و از حق اهل بیت دفاع کرد.
فاطمه به عنوان الگوی زنان مسلمان، نشان داده است که یک زن میتواند همزمان همسری مهربان، مادری فداکار و مبارزی شجاع باشد.
فاطمه زهرا علیها السلام در اسلام یک اسوه بود، در جهاد برای اسلام، در صبر مصائب اسلام الگو بود؛ در همه سختی ها در همه مشکلات، در کنار پدرش بود، در جنگ ها همراه پدرش شرکت می کرد غصه هایش را را بر طرف می ساخت، همواره در کنارش بود.
رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم در سختی ها در کنار او آرامش می گرفت، در لحظات بسیار طاقت فرسا با او قوت می گرفت؛ او به معنای حقیقی کلمه یک زن مسلمان مجاهد بود. (شهید صدر، بارقه ها، ص ۵۴)
فاطمه، الگوی یک زن مسلمان مجاهد
اشعار دوبیتی به مناسبت شهادت حضرت فاطمه (سلام الله علیها)
پدر معنوی مردم تهران
مرحوم آیت الله العظمی سید احمد خوانساری که از سطح علمی بالایی در حوزه علمیه برخوردار بود، هم در دوران زعامت مرحوم آیت الله العظمی حائری یزدی و هم در زمان زعامت مرحوم آیت الله العظمی بروجردی، جایگاه بالایی داشت و مشاوره همیشگی این دو عالم بزرگ بود. اما با وفات مرحوم علامه حاج آقا یحیی سجادی از علمای تهران، مردم تهران از آیت الله العظمی بروجردی درخواست اعزام شخصیتی با کفایت برای پرداختن به امور دینی مردم و استقرار در مسجد حاج سید عزیزالله تهران کردند و مرحوم آیت الله العظمی بروجردی نیز مرحوم آیت الله سید احمد خوانساری را برای این مسئله انتخاب نمودند.
عمر با برکت، پایه همه خوبی ها
کافی است از خودمان سؤال کنیم که اگر یک روز به زندگی ما اضافه شود، آیا باعث پیشرفت ما میشود یا خیر. آیا در آن روز در مسیر اطاعت الهی قدمی برمیداریم، از انجام عبادتهای شخصی گرفته تا اضافه کردن معلومات مفید تا انجام کارهای مفید برای دیگران. آیا زندگیمان برکت دارد که هر چه طولانیتر شود، برکتش بیشتر شود یا خیر؟ اگر پاسخ مثبت است، پس دعا کنیم تا عمرمان هر چه بیشتر طولانیتر شود.
حتماً برای شما هم پیش آمده که در کوچه یا خیابان، پیرمرد یا پیرزنی را کمک کرده باشید. حالا چه این کمک، رساندن آنها با ماشینتان باشد و چه بردن خریدهایشان تا در منزل و چه عبور دادنشان از خیابان. دعای آشنایی که اینجور وقتها از زبان آنها میشنوید این است: «خدا عمرت بده!» اینجاست که بعضی جوانترها که ارزش این دعا را نمیدانند خندهٔ تلخی میکنند و زیر لب میگویند: «عمر طولانی میخوام چی کار!»
اما آیا ارزش واقعی این نعمت را میدانیم. نعمتی که یکی از نعمتهای ویژهٔ خداوند است و افراد خاصی از آن بهرهمند میشوند. نشانهاش احادیث متعددی است که در آنها تأکید شده انجام بعضی اعمال خاص، باعث طول عمر میشود و این یعنی این نعمت، پاداش ویژهای برای اهل کارهای خوب است. بهطور مثال امام صادق علیهالسلام در حدیثی زیبا فرمودهاند:
صفحات: 1· 2
ویژگی های افراد خوش اخلاق
انسان موجود اجتماعی است و دوست دارد که اطرافش شلوغ باشد و در کنار دوستان و رفیق های خودش احساس لذت کند. برای داشتن دوستان زیاد و احساس آرامش و لذت زیاد باید اخلاق نیکو و رفتار بزرگ منشانه داشته باشید…
ویژگی های افراد خوش اخلاق
ویژگی های افراد خوش اخلاق
داشتن چهره اخمو و عبوس عاملی است برای دور شدن افراد از اطراف ما، اما چهره خندان و شاداب باعث بیشتر شدن دوستی میشود.
تربیت به شیوه امام سجاد علیهالسلام(2)
مثل دعای پیامبر(ص)
شاید بسیاری از ما و حتی بعضی پدرها از جایگاه ویژهای که پدر نسبت به فرزندانش دارد غافل باشیم. تا امروز راجع به جایگاه و اهمیت مادران زیاد شنیده و خواندهایم، اما خوب است به بهانه دعای امام سجاد علیهالسلام…
کلمه انسان از انس گرفتهشده؛ و این یعنی داشتن مونس، بیش از هر چیز برای انسان ضروری است، حتی بیش از آب و غذا. نمونهاش را میتوانید در کسی ببینید که با کسی انس ندارد و یا با مونسش به مشکل برخورده است! چنین شخصی نه لب به غذا میزند و نه گلویش را تازه میکند به آب. البته اصل انس داشتن یک مسئله است و با چه کسی انس داشتن یک مسئلهٔ دیگر.
صفحات: 1· 2
۱۷ جنایت آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران
به مناسبت تسخیر لانه جاسوسی؛
سفارت آمریکا، از اوّلین روزهای شروع انقلاب، مرکز توطئه علیه کشور و انقلاب بوده. دشمنی آمریکا ربطی به تسخیر لانهی جاسوسی ندارد. مسئله آنجوری نیست که یک عدّه سادهلوحانه میگویند:«آقا! علّت اینکه شما میبینید یک قدرتی مثل آمریکا اینقدر علیه جمهوری اسلامی فعّالیّت میکند، این است که شما فلان وقت رفتید سفارت اینها را گرفتید»؛ نه، قضیّه این نیست.
به مناسبت سالروز تسخیر لانه جاسوسی آمریکا، گزیدهای از بیانات رهبری در مورد علت دشمنی آمریکا و فهرست جنایات این رژیم فاسد در اختیار شما فرهیختگان قرار داده میشود.
مشکل ما با آمریکا چیست؟ خود آمریکاییها دشمنیهای خودشان با ملّت ایران را به مسئلهی سفارت منسوب میکنند.
ببینید، این [مطلبی] که عرض میکنم از روی توجّه و اطّلاع از کارهایی است که دارد میشود و میخواهند بکنند.
میخواهم شما جوانهای عزیز توجّه داشته باشید ــ کسانی هم به تَبَع آنها همین را تکرار میکنند؛ یعنی چه؟
یعنی میگویند «آقا! علّت اینکه آمریکا ایران را تحریم میکند، با ایران بدی میکند، در ایران اغتشاش راه میاندازد، مشکلات درست میکند، علّت این دشمنیهای آمریکا با ایران این است که دانشجویان شما رفتند سفارت آمریکا را تسخیر کردند».
این را، هم آمریکاییها میگویند، هم مَنتَبَع آنها در داخل کشور میگویند.
در دورهی ریاست جمهوری بنده هم یک خبرنگار و مصاحبهگرِ معروفِ آن روزِ آمریکا در نیویورک با من مصاحبه کرد، اوّلین حرفش همین بود که اختلاف ما و شما از ورود شما به سفارت ما و تسخیر سفارت ما است.
صفحات: 1· 2
ای علمای اسلام به داد اسلام برسید
عدهای از شما علمای ربانی، بیدارید و دلیرانه، در کنار تدریس و تحقیق، پرچم جهاد تبیین را به دوش کشیدهاید و سینه سپر کردهاید تا حقیقت دین خدا بر همگان آشکار شود. اما آیا همه شما چنین کردهاید؟ یا برخی، غافل از درد و نیاز جامعه، همچنان در کنج انزوا، سرگرم مباحث کمکاربرد و دور از نیاز روز هستید؟
ای علمای اسلام، فریاد دادخواهی دین خدا به گوش شما رسیده است؛ به یاری برخیزید و در برابر هجوم بیامان دشمنان، چون سدِ آهنین بایستید.
امروز، در طوفان سهمگینی زندگی میکنیم که هر لحظه، موجهای بیامانش بر پیکره ایمان جوانان ما کوبیده میشود. دشمنان با ترفندهای نو و ابزارهای دیجیتال، به قصد محو هویت و اصالت اسلام، زهر شبهه را در ذهنها میریزند.
سامریهای این دوران، با دغلبازی و فریب، گوسالههای زرین خود را در برابر دیدگان جوانان ما برافراشتهاند، آنان که بر شبکههای اجتماعی حکومت میکنند، زهر تردید و پوچی را در دلهای پاک میکارند. به اصل دین می تازند، به مذهب تشیع می تازند، به اصول دین و فروع می تازند، به ولایت فقیه می تازند، به ارزشهای دینی می تازند و… .
فرعونها و نمرودهای عصر ما در لباسهای نوین، به سیاست یذبحون ابنائکم و یستحیون نسائکم مشغولاند؛ ذبح این بار نه از جنس خون، که ذبح معنوی است، خنجرهایشان بر گلوگاه ایمان و اندیشه جوانان ما مینشیند، و با شستشوی ذهنی، آنان را به بیراهه و بیهدایتی سوق میدهند.
استحیای زنان هم، نه از سر لطف، بلکه در قالب بیحیایی و بیعفتی است؛ با فرهنگ بیارزش برهنگی و آرایشهای پوشالی، روح پاک و عزتمندشان را به اسارت میکشند و ریشههای جامعه را میپوسانند. کنیزی مدرن راه انداخته اند.
در این دوران تاریک، ولی امر جامعه فریاد برآورده و حکم جهاد تبیین را صادر کرده است. این جهاد، همان نوری است که میتواند پردههای سیاه جهل و گمراهی را بدرد و حقایق نورانی دین را آشکار سازد. لذا ای علمای حوزه، به راستی چقدر از شما این ندا را لبیک گفتید؟ چقدر از شما پرچم جهاد را بر افراشتید و به ستیز با تیرهای زهرآگین شبهات رفتید؟ چقدر از شما همچنان در متون قدیمی کتابها، ساعت ها وقت می گذارید روی یافتن یک مرجع ضمیر ! آیا مرجع تولید شبهات و ذهن شویی ها و بی هویت سازی جوانان مان را نیز پیدا می کنید یا نه ؟!
آری، عدهای از شما علمای ربانی، بیدارید و دلیرانه، در کنار تدریس و تحقیق، پرچم جهاد تبیین را به دوش کشیدهاید و سینه سپر کردهاید تا حقیقت دین خدا بر همگان آشکار شود. اما آیا همه شما چنین کردهاید؟ یا برخی، غافل از درد و نیاز جامعه، همچنان در کنج انزوا، سرگرم مباحث کمکاربرد و دور از نیاز روز هستید؟ آیا این گونه به فرار یونسوار از جامعه خویش دست زدهاید و از رسالت بزرگ خود در هدایت مردم فاصله گرفتهاید؟!
ای علمای بزرگوار حوزه های علمیه، این مسیر شماست؛ رسالتی بس سنگین که تنها در پیروی از فرمان جهاد تبیین و لبیک به ندای ولی جامعه، به سرمنزل مقصود میرسد. این سکوت و بیتفاوتی، طفره روی و عدم زمان شناسی، شایسته مقام و منزلت شما نیست و در پیشگاه خداوند و وجدان بیدار انسانها، هیچ توجیهی نخواهد داشت.
موسی آقایاری-خبرگزاری حوزه |
ضرورت پشتیبانی از جبهه مقاومت و شیوههای آن
معاونت فرهنگی تربیتی مرکز آموزشهای غیرحضوری حوزههای علمیه خواهران در راستای ارائه سلسله جلسات جهاد تبیین و با هدف ارتقای سطح بینش سیاسی کادر، اساتید، دانش آموختگان، مبلغین و طلاب محترم حوزههای علمیه خواهران، در زمینه وقایع جاری غرب آسیا، بهویژه لبنان و جبهه مقاومت، روز شنبه 12/8/1403 اقدام به برگزاری نشست سیاسی بصیرتافزایی با موضوع “بازخوانی حوادث لبنان و ضرورت پشتیبانی از جبهه مقاومت” نمود
حجت الاسلام و المسلمین جناب آقای دکتر رهدار (دکترای علوم سیاسی ـ عضو هیئت علمی دانشگاه باقر العلوم (علیه السلام)) در این نشست طی سخنانی به تبیین و تشریح ابعاد مختلف سیاسی اجتماعی لبنان خصوصا حزب الله و حوادث پس از شهادت سیدحسن نصرالله پرداختند.
پژوهشگر برجسته حوزه، به سفرهای خویش به لبنان و تجربه حضور میدانی در این کشور طی ماههای اخیر همچنین ارتباط بسیار سخت با نیروهای حزب الله به دلیل شرایط جنگی و امنیتی بهوجود آمده، اشاره کردند و افزودند: شروع رسمی جنگ و درگیری در لبنان، از انفجار پیجرها آغاز شد که متاسفانه سبب شهادت و مجروحیت تعداد زیادی از نیروهای حزب الله و جبهه مقاومت گردید؛ گرچه با این حرکت تروریستی باند جنایتکار، ضربه بسیار سختی به نیروهای مقاومت وارد آمد؛ لکن به سبب روحیه و اراده شکستناپذیر حماسهسازان جبهه مقاومت همچنین حمایتهای مادی ومعنوی ایران، مواضع و سخنان حکیمانه رهبر معظم انقلاب (مدظله العالی)، آسیبهای وارد شده ترمیم و در حال حاضر حزب الله در نبردهای زمینی دست برتری دارد.
حجت الاسلام و المسلمین حاج آقای رهدار ضمن بیان وضعیت لبنان به ویژه منطقه ضاحیه که در مواجهه مستقیم با رژیم صهیونیستی قرار دارد و تا کنون متحمل حجم زیادی از تخریب بواسطه انفجارها و حملات هوایی رژیم غاصب شده است، اظهار داشتند: سلحشوران جبهه مقاومت و حزب الله لبنان پس از شهادت سید حسن نصرالله و فرماندهان اصلی آن با عزمی استوار، اقدام به بازسازی و استحکام ساختار خود نمودند و اولویت فعالیتهای خویش را بر سه ماموریت اصلی متمرکز کردند؛ حضور فعال و حماسهساز در میدان رزم، آواربرداری مناطق خسارتدیده، رسیدگی و ساماندهی به امور آوارگان لبنان.
عضو هیات علمی دانشگاه باقرالعلوم به نقش امپریالسیم خبری و رسانههای دشمنان در مسمومسازی فضای فکری سیاسی در بین مردم لبنان و القاء شبهات علیه جمهوری اسلامی ایران اشاره کردند و افزودند: بخش اعظمی از تلاشهای رسانهای دشمنان خارجی، پس از اقامه نمازجمعه نصر توسط مقام معظم رهبری (مدظله العالی)، سفرهای مسئولان کشوری به لبنان، همچنین عملیات وعده صادق2 از بین رفته و بیاثر شد.
استاد حوزه ضمن تبیین ضرورت حمایت از جبهه مقاومت به شیوههای پشتیبانی از این جبهه پرداختند و افزودند: در شرایط کنونی، اهداء کمک های نقدی و غیرنقدی، نقشآفرینی در عرصه فضای مجازی همچنین پشتیبانی معنوی از بهترین راههای حمایت از نیروهای مقاومت میباشد.
حجت الاسلام و المسلمین دکتر رهدار در بخش دیگری از سخنانشان، جهاد تبیین را مهمترین وظیفه و ماموریت طلاب حوزههای علمیه خواهران دانستند و اظهار داشتند: باید همه طلاب شرایط جنگ در لبنان و نقش جبهه مقاومت و حزب الله لبنان را در میان دوستان و آشنایان تشریح نمایند و در عرصه جهاد تبیین کنشگری داشته باشند.
حجت الاسلام والمسلمین رهدار در پایان این نشست که به صورت برخط و تعاملی برگزار شده بود، به سوالات شرکتکنندگان پاسخ دادند.